STADSWERK / NIEUWS / #4 / OKT 08

Wabo-Omgevingsdiensten of -uitvoeringsdiensten
Conceptueel bouwen
Spoorboekje maatschappelijke voorzieningen


Column:
Het dilemma van burgerparticipatie
Door Chris Zeevenhooven, wijkmanager gemeente Arnhem



Het maken van goede openbare ruimte is een co-productie van de professional en de burger. De inbreng van de burger is onmisbaar om de wensen te bepalen en ook het (mede) verantwoordelijk voelen voor de eigen omgeving is onmisbaar voor goed onderhoud, beheer en handhaving. Er groeit echter een steeds grotere afstand tussen de professionele beheerder en de wijkbewoner. Er wordt gewerkt met bestekken, beeldkwaliteitsplannen en uitbesteed werk. Het gaat aan de ene kant om efficientie waar de bewoners aan de andere kant waarde hechten aan beleving en zorg.

Uit veel bewonersonderzoeken in de Vogelaarwijken blijkt dat de bewoners meer groen in de wijk willen. Dit is ook het geval in de Arnhemse wijk Klarendal. Maar dan is de vraag hoe je dat realiseert en hoe je ervoor zorgt dat de buurtbewoners zich ook verantwoordelijk voelen voor het groen in de wijk.

Om dit dilemma op te lossen heeft het wijkplatform Klarendal de hulp ingeroepen van een groene opbouwwerker. De groene opbouwwerker is een kundige en goed opgeleide 'groenwerker' die aan de slag gaat om de wijkbewoners weer een rol te geven om de wijk weer groen te kleuren. Dat betekent dat er andere beplating gevraagd wordt en dat er gewerkt wordt aan vormen om buurtbewoners mee te laten doen in het groen.

Hoe gaat het nu met die groene opbouwwerker in de wijk en zijn er al eerste effecten zichtbaar? Is de beheerder al een beetje gewend aan de nieuwe situatie? Is dit een formule die in alle omstandigheden werkt? In hoeverre wordt hiermee een bijdrage geleverd aan burgerparticipatie? Het zijn allemaal vragen, waarop we aan de hand van de Klarendalse situatie antwoord zullen geven tijdens de Stadswerk-bijeenkomst op 30 oktober aanstaande in Arnhem.

Stelling: De bewoner weet beter dan de professional wat goed is voor de buurt

Marco Hommel (PLAN Terra)
Mee eens: Zij wonen immers in de buurt en hebben direct belang bij wat er goed of niet goed gaat in de openbare ruimte. Bewoners moeten daarom een stem hebben bij het beheer, waarbij één stem niet staat voor de mening van de hele buurt. De ervaring leert overigens ook steeds weer dat bewoners een reëel ambitieniveau hebben. Dat van de professional ligt vaak hoger. Ga dus uit van de meningen en wensen van de bewoners en zie hen als ‘gratis adviseurs’. Het is bij uitstek de taak en expertise van de professional om alle signalen te vertalen in een concrete beheeraanpak.

Mark Leemans (KplusV organisatieadvies)
Elke buurtbewoner zal het met deze stelling eens zijn. De vraag is of al deze buurtbewoners ook hetzelfde denken over wat goed is voor hun buurt. En of wat voor één buurt goed is ook goed is voor de hele leefgemeenschap in een dorp of stad. Het is de taak van de professional / de gemeente om te bewaken dat wat goed voor dé buurt is ook past in het bredere plaatje binnen de gemeente. En om met dé buurt – een verzameling van individuen met verschillende meningen en opvattingen – te bekijken over welke onderwerpen wel en niet gesproken kan worden. De professional zal dan verrast worden door de zelfkennis van de bewoners die goed in staat zijn om te benoemen op welke onderwerpen deze stelling wel of juist niet van toepassing is.

Lex Casteelen (Landelijk Samenwerkingsverband Aandachtswijken)
Een zeer juiste stelling. In de praktijk wordt er alleen veel te weinig gebruik van gemaakt. Professionals denken meestal probleemgericht en daardoor zijn hun oplossingen vaak niet structureel. Wil je echt iets veranderen en verbeteren in een wijk, luister dan eerst eens heel goed naar de bewoners, zij zien de goede en slechte kanten heel helder en baseren hierop hun beeld. Slechte kanten aanpakken en goede kanten versterken. Met name dit laatste wordt door de professionals vaak vergeten. Ook is er een soort angst van professionals en bestuurders om verantwoordelijkheid te delen, eigenlijk heel vreemd want de bewoners zijn primair verantwoordelijk voor hun eigen wijk.

Wabo-Omgevingsdiensten of -uitvoeringsdiensten
Tijdens de Dag van de Wabo maakte minister Cramer heel wat los bij de deelnemers door haar standpunt over het opleggen van omgevingsdiensten en het onderbrengen van vergunningverlening en handhaving bij die diensten. VNG en IPO reageerden daarop met het standpunt dat het inrichten van uitvoeringsdiensten voor het borgen van kwaliteit en capaciteit de verantwoordelijkheid is van gemeenten en provincies. Verwacht wordt dat op 24 oktober het standpunt van het kabinet openbaar zal worden gemaakt. Op 28 oktober wordt de Wabo behandeld in de Eerste Kamer. Dan wordt duidelijk of de invoeringsdatum van 1 januari 2010, waarvoor de minister zich sterk maakt gehaald kan worden. Begin 2009 zal het Stadswerk Platform Omgevingsrecht studiedagen beleggen waarbij het inrichten van omgevingsdiensten dan wel uitvoeringsdiensten en de gevolgen daarvan voor de lagere overheden volop aandacht krijgen.
Klik hier voor meer informatie of neem contact op via platformomgevingsrecht@stadswerk.nl  


Conceptueel bouwen
Een aantal partijen uit de bouwsector is onlangs een vernieuwend initiatief gestart onder de naam ‘concep tueel bouwen’. Dit nieuwe concept is ontstaan uit de overtuiging dat het huidige bouw proces in essentie niet meer werkt. Het is teveel maatwerk, voor ieder project wordt een unieke oplossing bedacht. Het gevolg: een inefficiënt proces, hoge faalkosten en suboptimale oplossingen. Bij conceptueel bouwen wordt met modules gewerkt, waarbinnen maatwerk mogelijk blijft. Het is een fundamenteel andere benadering, die in de toekomst wel eens het traditionele proces kan vervangen. Voor meer uitleg, zie http://www.conceptueelbouwen.nl 


Spoorboekje maatschappelijke voorzieningen
De VNG-handreiking ‘Spoorboekje voor maatschappelijke voorzieningen’ geeft gemeenten handvatten hoe zij een zogenaamd voorzieningenprogramma kunnen ontwikkelen. Met dit programma krijgen gemeenten een overzicht van alle gebouwen die in de gemeente nodig zijn voor sociaal-maatschappelijke activiteiten. Dit overzicht levert een belangrijke bijdrage aan het oplossen en voorkomen van maatschappelijke problemen. Voor het downloaden van de publicatie en meer informatie en doorlinks over dit onderwerp, zie www.vng.nl/sociaalfysiek