STADSWERK / NIEUWS / #1 / FEB 09

Frisse blik op ambitieuze RO projecten
Flora en fauna op bedrijventerrein
Leidraad Aanbesteden

Column:
Natuur: Heb moed en grijp niet in!
Door Marjan Dat, hoofd Stadsbeheer Gemeente Zutphen



Overal zijn niches of stepping stones waarin plant en dier zich kunnen vestigen, uitbreiden of verschuilen ongeacht of het de vliegende rat (duif) is of Jacobskruiskruid, het ijsvogeltje, het Drents Krentenboompje of het Blauwtje, de natuur verovert haar eigen plekje en laat zich niet dwingen. Of natuur als lust of last wordt ervaren, wordt bepaald door de mate waarin wij tolerant zijn: wij willen alles onder controle hebben en genieten van de door ons gewenste soorten in de gewenste plaatsen en op gewenste tijdstippen. En bij voorkeur in door ons gereguleerde hoeveelheden, want anders grijpen we in! Daar heeft de natuur echter geen boodschap aan: zij laat zich niet wegjagen of verplanten, natuur laat zich niet besturen.
Maar de natuur laat zich wel leiden, maakt graag gebruik van op maat geboden ruimte. Zij vraagt enkel geduld, zodat een natuurlijk evenwicht als vanzelf ontstaat, al is dit dan misschien met andere dan de door ons gewenste soorten. Noodzakelijk is wel dat we ruimte géven: veel ruimte - zowel land als water - is noodzakelijk met bomen en beplanting, grasachtigen en met bestendig beheer zonder chemische middelen. Dit kost geld, maar daar krijgen we de natuur dan gratis en voor niets bij. Uiteraard inclusief hinderlijke soorten (wie vindt een wesp aaibaar?), die noodzakelijk zijn voor een zo natuurlijk mogelijk evenwicht in onze stedelijke omgeving. Heb moed en grijp niet in, want dan zul je merken dat de natuur zich wel laat sturen.
Vergeet dan wel de stelling, dat natuur alleen natuur is wanneer het ecologisch is ontworpen en beheerd. Beschermde plant- en diersoorten kunnen we ook aantreffen in het soms zo verfoeide ‘siergroen’. Is het op deze plaatsen dan minder waardevol, alleen omdat natuur zich nu eenmaal niet laat besturen?


Op 29 januari jongstleden vond het symposium 'Is Natuur te besturen?' plaats. Het symposium was een initiatief van de Stadswerk vakgroep Groen, Natuur en Landschap (GNL). De presentaties die tijdens deze dag zijn gegeven, zijn te dowloaden via de site.

Stelling: Natuur is te besturen


John Steegh, Wethouder Verkeer en Milieu (GroenLinks) gemeente Leiden
Waarschijnlijk borgen gemeenten de natuur nu niet genoeg. Maar dat creëert ook een kans. Via gerichte communicatie kunnen gemeenten ‘natuurbewustzijn’ creëren. In de eigen organisatie, bij bewoners en bij maatschappelijke organisaties.
Door de betrokkenheid bij en het plezier in groen en natuur bij bewoners te verbeteren en de verantwoordelijkheid ervoor te delen, verbetert de gemeente de leefbaarheid en de sociale samenhang in de stad. Zo wordt de stadsnatuur van iedereen en worden stad en natuur er beter van.


Henk Jan Zwart, beleidsmedewerker bossen/beheerder gemeentebossen en natuurterreinen, gemeente Ermelo
Natuur is niet te besturen - en zeker niet door beleidsambtenaren. Wij, mensen, hebben uitsluitend invloed op omstandigheden. Die invloed kan voor natuur gúnstig uitpakken en die invloed kan óngunstig uitpakken. Maar natuur dwingen om ergens te floreren, zich te ontwikkelen? Dat is niet aan de orde. Natuurbeheer, natuurbestuur, het blijft een vak vol verrassingen. Juist daarom is het zaak om met plannen, ontwikkelingen en wensen waarbij natuur in het geding komt (of zou kunnen komen), de grootst mogelijke zorgvuldigheid in acht te nemen – over gedragscode gesproken. Want: wat weg is, komt misschien nooit meer terug.


Ronald Mulder, voorzitter Stadswerk vakgroep GNL
Mijn ervaring is dat wanneer bestuurders (samen met de ambtenaren) ambities hebben om natuur binnen gemeenten een kans te geven, dit de resultaten buiten ten goede beïnvloedt en er meer natuur ook daadwerkelijk een kans krijgt. De natuur pakt alle kansen op alle locaties. De kunst is om als gemeente die kansen te zien of ze te creëren en daarmee voorwaarden te scheppen voor natuur. Misschien ontstaat er niet exact die natuur die men voor ogen had, maar het aantal soorten en ook het aantal exemplaren per soort zal er zeker door toenemen. Als bestuurder valt natuur, in de vorm van het voorkomen en rijkdom ervan, dus wel degelijk te besturen.

Op 29 januari jongstleden vond het symposium 'Is Natuur te besturen?' plaats. Het symposium was een initiatief van de Stadswerk vakgroep Groen, Natuur en Landschap (GNL). De presentaties die tijdens deze dag zijn gegeven, zijn te dowloaden via de site.

Frisse blik op ambitieuze RO projecten
Zeven ambitieuze gemeenten en negen actuele ontwerpopgaven. Professionals en studenten zorgen voor verrassende nieuwe inzichten tijdens OOR (Ontwerpsessies Openbare Ruimte).
OOR is een 3-daags traject voor professionals en studenten op het gebied van de openbare ruimte, dat door Stadswerk wordt georganiseerd. Met OOR krijgen professionals en studenten de kans in drie dagen tijd een ontwerpresultaat neer te zetten voor een actuele gemeentelijke opgave. Als professional fungeer je als projectleider en doe je ervaring op in het leiden van een multidisciplinair team. Een opleidingsdag voorafgaande aan de sessie maakt deel uit van het traject voor de professional. 
De eerste ontwerpsessie start op 31 maart in Amersfoort. Verder staan sessies gepland in Midden Delfland, Assen, Rotterdam, Heerlen, Nijmegen, en Deventer.
Meer info & aanmelden


Flora en fauna op bedrijventerrein
Bedrijventerreinen kunnen een belangrijke rol spelen bij het behoud van natuur en biodiversiteit in Nederland. Dat stelt landschapsecoloog Robbert Snep van onderzoeksinstituut Alterra. Snep is onlangs gepromoveerd op een onderzoek naar natuur op bedrijventerreinen. Volgens de wetenschapper komen nu al bijzondere broedvogels en amfibieën voor op bedrijventerreinen. Met kleine aanpassingen van de inrichting en het beheer van dergelijke terreinen krijgen flora en fauna nog meer meer kansen, aldus Snep.
De biodiversiteit op bedrijventerreinen kan onder meer groeien door groene daken en gevels, 'tijdelijke' natuur op braakliggende percelen en ecologisch groen in plaats van de huidige steriele flora. Werknemers op bedrijventerreinen kunnen voor het beheer zelf hun handen uit de mouwen steken. (Bron: Binnenlands Bestuur)


Leidraad Aanbesteden
Door ontwikkelingen als innovatieve contractvormen is het vakgebied aanbesteden en inkopen complexer geworden. Toch is er heel veel te winnen. Om recht te doen aan de belangen van betrokken partijen bij een aanbesteding, is een zorgvuldige afweging gewenst. Dit professioneel inkopen vraagt kennis. De bestaande wet- en regelgeving geeft wel aan wat wel en niet is toegestaan, maar geeft niet aan welke keuzes optimaal zijn binnen een bepaald aanbestedingsproces. Dit was reden voor de Regieraad om in de afgelopen jaren gelijk met de Aanbestedingswet te komen tot de Leidraad Aanbesteden voor de Bouw, dé professionele standaard. Aanbestedende diensten worden nu met behulp van de Leidraad Aanbesteden ondersteund bij het maken van optimale keuzes en het nemen van beslissingen in hun aanbestedingsproces. Meer informatie