Werkbaar maken van condities voor BKN binnen gemeenten
Eind 2025 heeft Stadswerk zich samen met Gitty Korsuize van Forurbannature ingezet om Basiskwaliteit Natuur werkbaar te maken en door te ontwikkelen. Een inspirerende reeks van vier bijeenkomsten, met als resultaat: vier handleidingen waarmee Basiskwaliteit Natuur in bebouwd gebied wordt uitgelegd.
Dit project is mogelijk gemaakt door het ministerie van LVVN onder toeziend oog van Deltaplan Biodiversiteitsherstel.
Basiskwaliteit Natuur* is de set van condities (abiotiek, inrichting en beheer) die algemene soorten nodig hebben om algemeen te blijven of worden. Zonder deze condities zullen de algemene soorten achteruitgaan. Daarmee wordt een minimumniveau ofwel “basis” gelegd voor biodiversiteit. Zo kunnen provincies, gemeenten, waterschappen, natuurorganisaties, vrijwilligers, agrariërs en bedrijven sturen op een gezonde leefomgeving en een veerkrachtige natuur. Het rapport ‘Basiskwaliteit natuur in de bebouwde omgeving’ is het uitgangspunt.
Handleidingen beschikbaar
Gemeenten die aan de slag willen met Basiskwaliteit Natuur, kunnen nu gebruik maken van de praktische uitwerking van 4 condities: ecologisch beheer, gebiedseigen bodem, connectiviteit en donkerte. Ze bieden concrete handvatten om Basiskwaliteit Natuur in de dagelijkse gemeentelijke praktijk toe te passen.
In totaal gaat het om vier vrij beschikbare handleidingen, elk gericht op een specifieke ecologische conditie: connectiviteit, ecologisch beheer, gebiedseigen bodem en donkerte. Samen helpen zij gemeenten om natuur structureel mee te nemen in beleid, beheer en inrichting van de openbare ruimte. De handleidingen zijn tot stand gekomen op basis van workshops met professionals uit verschillende gemeentelijke disciplines. Iedere uitgewerkte conditie komt met een invulformulier met voorbeelduitwerking en is los te downloaden.
In de handleidingen vind u een invulformulier wat u zelf kunt gebruiken om de desbetreffende BKN-conditie werkbaar te maken voor uw gemeente. Hieronder vind je alle te downloaden bestanden.
Handleidingen
Lege invulformulieren
Inspiratie nodig? Hier vindt u twee reeds ingevulde formats
Presentaties aanpak gemeenten
Samenwerking en partners
Stadswerk staat voor het ontwikkelen en werkbaar maken van kennis in de praktijk. Basiskwaliteit Natuur is een van de vele projecten waar Stadswerk zich voor inzet onder een waardevolle groene leefomgeving.
De handleidingen zijn opgesteld in opdracht van het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) en tot stand gekomen in nauwe samenwerking met Stichting Deltaplan Biodiversiteitsherstel, Forurbannature en Gemeentelijk Platform Kabels en Leidingen (GPKL). Daarnaast speelden de gastgemeenten Ede, Hoeksche Waard, Leeuwarden en Utrecht een belangrijke rol door hun praktijkervaring, kennis en inzet te delen. Dankzij deze gezamenlijke inspanning sluiten de handleidingen goed aan op de dagelijkse praktijk van gemeenten.
De handleidingen zullen ook ontsloten worden via de Toolbox Biodiversiteit van het Deltaplan Biodiversiteitsherstel.
*Basiskwaliteit Natuur richt zich met name op het landelijk en stedelijk gebied, waar natuur niet de primaire functie is. Als in deze gebieden de kwaliteit van de leefomgeving op orde is, profiteert alle natuur daarvan mee. Basiskwaliteit Natuur is hiermee een aanvulling op bestaande beleidsdoelen voor natuur, zoals de Vogel- en Habitatrichtlijn, die zich juist richt op de bedreigde soorten en zeldzame habitats. Elk landschapstype vraagt een eigen aanpak. Alhoewel er per lokale situatie andere verbeterpunten zijn, zullen de algemene richtlijnen voor Basiskwaliteit Natuur grotendeels hetzelfde zijn voor alle landschapstypen.